Nasze warzywa

Lubczyk to roślina z rodziny pietruszek. Stosować można zarówno nasiona jak i liście oraz korzenie lubczyku. Największe znaczenie ma jako aromatyzer dań, napojów. Lubczyk jest bardzo popularny we współczesnej europejskiej kuchni. Lubczyk doskonale nadaje się do aromatyzowania dań mięsnych, warzywnych, zup, sosów, zapiekanek. Pięknie też się prezentuje jako zielenina.

 

Liście lubczyku są zielone, mają lekko poząbkowane liście – można stosować lubczyk świeży, ale i mrożony oraz suszony. Nasiona lubczyku są niewielkie, kształtem przypominają półksiężyce. Ich brązowy kolor i mocny aromatyczny zapach to cechy charakterystyczne tego zioła. Lubczyk ogrodowy jest bogaty w olejek lotny, liczne kumaryny oraz kwasy roślinne, a także żywice, cukry, gumy, skrobię, kwasy polifenolowe i fitosterole. Lubczyk wykorzystywany jest zarówno jako roślina przyprawowa jak i lecznicza.

 

Według przekonań ludowych lubczyk jest afrodyzjakiem, a dodany do potrawy sprawi, że osoba która ją spożywa będzie bardziej podatna na zaloty drugiej strony.

 

Mięta cytrynowa jest ziołem o niezwykle ciekawym miętowo-cytrynowym zapachu. Charakteryzuje się szarozielonymi, bardzo błyszczącymi liśćmi. Rośnie do wysokości około 30 centymetrów. Mięta doskonale nadaje się do nadawania smaku napojom, drinkom, sosom.Bywa dodawana do sałatek, deserów, surówek.

 

Majeranek (zwany także majeranem, majoranem ogrodowym, kiełbaśnikiem, kołdunowym zielem) od lat uchodzi za symbol miłości. Już w starożytności używano go do tworzenia eliksirów miłosnych i rzucania zaklęć (oczywiście z przymrużeniem oka). Majeranek jest rośliną z tej samej rodziny co oregano i pochodzi oryginalnie z regionów śródziemnomorskich. Stosuje się przede wszystkim liście majeranku – najczęściej w formie suszonej zmielonej lub rozdrobnionej.Majeranek jest bardzo aromatyczną rośliną – świeży ma intensywny zielony kolor z szarawym odcieniem, natomiast suszony majeranek jest jasny i brudnozielony. Majeranek ma też specyficzny ziołowy zapach i posmak. Jest to tradycyjna przyprawa w kuchni europejskiej – dodawany jest do bardzo dużej ilości potraw. Przede wszystkim znajdujemy go w potrawach mięsnych i w wędlinach oraz kiełbasach, ale doskonale pasuje także do warzyw takich jak kapusta, ziemniaki, fasola.W majeranku zawarte są również olejki eteryczne i witaminy takie jak wapń, żelazo, magnez, fosfor, potas, sód, witamina A, witamina C, niacyna. Sama roślina ma wiele właściwości leczniczych – w starożytności stosowano ją do leczenia zatruć i drgawek, a dodawany do herbaty leczyć miał przeziębienie i regulować funkcjonowanie górnych dróg oddechowych. Udowodniono, że majeranek poprawia również krążenie i ma wiele właściwości przeciwutleniających.

 

Koper pochodzi z Europy – jadalne są zarówno nasiona jak i liście, czyli natka. Koper na świecie wykorzystywany był już od starożytności, kiedy to wojownicy przykładali do swoich ran spalone zioła kopru, które przyspieszały gojenie. W średniowiecznej Europie koper był wykorzystywany do przygotowywania eliksirów miłosnych! Nasionka kopru mają jasnobrązowy kolor, są owalne i prążkowane, niewielkie. Do spożywania wykorzystujemy głównie liście i łodygi, które są bardzo aromatyczne (na świeżo i suszone). Pierzaste liście (natka) kopru są bardzo powszechnym ziołem w kuchni europejskiej.

W naszym gospodarstwie uprawiamy przede wszystkim seler korzeniowy, ze względu na jego większą popularność i łatwość uprawy. Seler to bardzo aromatyczne warzywo – zarówno jego korzeń jak i liście (natka) charakteryzuje bardzo intensywny przyjemny zapach. Seler jest warzywem uwielbianym przez kucharzy i gospodynie domowe nie tylko ze względu na ciekawy smak, ale głównie ze względu na zawarte w nim cenne składniki odżywcze i witaminy. Sam seler jest warzywem nisko kalorycznym – w 10 gramach bulwy (korzenia) jest około 7 kalorii! Natka selera ma tych kalorii nawet mniej. Niewiele osób wie, że w selerze jest do dwóch razy więcej witaminy C niż w owocach cytrusowych. Ponadto seler zawiera liczne pokłady witaminy B oraz kwas foliowy i witaminę PP, a także witaminę E, fosfor, wapń, potas, cynk i odrobinę magnezu i żelaza.

Seler posiada wiele właściwości – już w starożytności używany był jako środek uspokajający. Po dziś dzień uznawany jest również za afrodyzjak. Seler bije rekordy popularności w wielu dietach ze względu na swoje właściwości oczyszczające. Zarówno bulwa jak i natka selera wspierają produkcję żółci i ułatwiają trawienie. Co ciekawe seler ułatwia również odchudzanie!

Korzeń selera można przechowywać kilka miesięcy po zbiorach, najlepiej w ciemnym i chłodnym, ale suchym miejscu. Natkę pietruszki najlepiej spożywać na świeżo, jednak z powodzeniem można ją również poporcjować i zamrozić (należy ją jednak dokładnie umyć przed mrożeniem). 
UWAGA! Seler może być alergenem. Jeśli występują u osoby, która spożyła seler objawy takie jak wysypka, łzawienie oczu, duszności – koniecznie należy odstawić seler i skonsultować się z lekarzem.

Por może być używany w każdej możliwej postaci – na surowo, gotowany, smażony, duszony, pieczony a nawet marynowany! Jest bardzo niskokaloryczną rośliną, dlatego też jest składnikiem wielu sałatek, surówek i zup. Jego smak jest raczej ostry (zwłaszcza na surowo), jednak można go nieco złagodzić (podczas gotowania i duszenia traci na ostrości). Z porów czerpać można liczne witaminy, między innymi żelazo, wapń, potas, mangan, magnez i miedź. Pory zawierają również sporo witaminy A, C, E, K, B i całkiem sporo kwasu foliowego.

Por jest doskonałym źródłem przeciwutleniaczy, między innymi zeaksantyny i luteiny, które wspierają zdrowie oczu. Pory wykazują również właściwości bakteriobójcze – zawarte w porach związki siarkowe i olejek sulfidowy potrafią zdziałać cuda przy skaleczeniach i przeziębieniach.

Niektóre źródła podają, że pory sprawdzają się również w diecie wrzodowców, w przypadku zatruć pokarmowych, niestrawności itd. Por ma również właściwości alkalizujące ludzki organizm – stabilizuje poziom cukru we krwi, zbawiennie wpływa na układ oddechowy i odpornościowy.

Warto również wspomnieć o tym, że por, podobnie jak seler należy do afrodyzjaków. Liczne badania dowiodły, że obecność pora w diecie poprawia potencję u mężczyzn i płodność u kobiet.

Burak jest zaliczany do grupy korzeniowatych roślin uprawnych. Najpopularniejszą spożywaną przez nas częścią jest korzeń buraka – w zależności od gatunku okrągły kulisty lub bulwiasty podłużny. Burak jest prawdziwą kopalnią cennych związków i pierwiastków w jednym warzywie – zawarte są w nim witaminy takie jak A, B1, B2, B3, B4, B5, B6, B12 i C oraz pierwiastki takie jak potas, żelazo, magnez, wapń, fosfor, chlor, fluor, bor, cynk, lit, molibden, mangan, sód, kobalt, rubid i cez! Buraki to również cenne źródło cukrów, białek, bioflawonidów, karotenu, kwasu foliowego, kwasu jabłkowego jak również kwasu szczawiowego, nikotynowego i antocyjanów.

Większość gatunków buraków – poza cukrowymi – uznawanych jest za antynowotworowe. Betacyjany, które nadają burakowi czerwonych i fioletowych barw pełnią również istotne funkcje w profilaktyce antynowotworowej. Wspierają go w tym również antocyjany, przeciwutleniacze, czerwone pigmenty – zwalczają wolne rodniki, które w znacznej mierze odpowiedzialne są za rozwój komórek rakowych. Dodatkowo, soki ze świeżych buraków i w zasadzie burak w każdej postaci polecane są osobom po chemioterapii i osobom po farmakologicznych terapiach leczniczych. Buraki poprawiają kondycję krwi i podnoszą odporność.

Od wieków buraki stosowane są również u chorych na anemię (czyli niedokrwistość) – polecamy nasze buraki z ekologicznej uprawy! Zdrowe, smaczne, bezpieczne!